Olivia Moore van investeerder Andreessen Horowitz publiceerde een rapport over de 100 belangrijkste consumentgerichte AI‑apps. Het overzicht laat zien dat ChatGPT nog steeds ver bovenaan staat, maar ook dat een paar kleinere spelers hun plek lijken te veroveren. Tegelijk ontbreken apps in veel alledaagse categorieën — en dat geeft ruimte voor nieuwe ideeën.

Wat staat er in het rapport?

Moore analyseerde honderd consumentenapps gebaseerd op kunstmatige intelligentie. Belangrijke observaties:

• ChatGPT is het grootste platform en trekt verreweg de meeste gebruikers.

• Sommige kleinere bedrijven, zoals Suno en ElevenLabs, tonen doorzettingsvermogen en blijven groeien.

• Er ontbreken opvallend veel voorbeelden in bekende consumentencategorieën zoals sociale netwerken, dating, marktplaatsen, retail, reizen, financiën en gezondheid.

Die lege plekken in de markt noemen onderzoekers vaak "whitespace": gebieden waar nog weinig tot geen AI-oplossingen bestaan. Dat is verrassend, want juist daar liggen potentiële kansen.

Waarom is verdienmodel een probleem?

Tot nu toe komt het meeste geld in AI van abonnementen en van ontwikkelaars die rekenen voor toegang via een API (application programming interface — een manier waarop software met andere software praat). Die inkomsten zijn vooral geconcentreerd bij bedrijven en gevorderde gebruikers. Dat betekent dat gewone consumenten nog weinig betalen voor AI-diensten.

Olivia Moore zegt dat het niet per se nodig is dat veel meer huishoudens direct gaan betalen met een abonnement. Een andere optie is dat consumenten gratis toegang krijgen met reclame, en dat een deel kiest voor een betaald abonnement zonder advertenties. Kortom: het verdienmodel moet breder en minder afhankelijk van directe abonnementen worden.

Hoe kunnen kosten omlaag en inkomsten anders komen?

Een technisch knelpunt is de zogenaamde marginale kost — de extra kosten om een gebruiker een AI‑vraag te laten verwerken. Die zijn nu hoger dan bij klassieke internetdiensten zoals zoekmachines of sociale media.

Twee ontwikkelingen kunnen helpen die kosten te verlagen:

• Goedkopere modellen voor alledaagse taken. Niet elke toepassing heeft de allerbeste (en duurste) AI nodig. ChatGPT biedt bijvoorbeeld nu een "Go"-plan van ongeveer $8 per maand, waarschijnlijk gebaseerd op goedkopere modellen.

• Meer gebruik van open-source (broncode openbaar en vrij te gebruiken) modellen door bedrijven die consumer apps bouwen. Dat kan de basiskosten drukken en innovatie versnellen.

Maar momenteel komt het meeste geld nog uit gebruik dat geavanceerde rekenkracht vereist — bijvoorbeeld tools voor coderen of technische automatisering. Zodra meer bedrijven consumer‑gerichte producten bouwen waarbij het model niet het product op zich is, zullen goedkopere modellen vaker volstaan.

Vervagen van de grens tussen consument en bedrijf

Een opvallende trend is dat kleine, consumentgerichte AI‑bedrijven vaak snel opschalen naar zakelijke klanten. Bedrijven die begonnen als app voor het grote publiek, blijken binnen anderhalf jaar soms vooral geld te verdienen met bedrijven.

Moore noemt dat veel van wat nu als consumententoepassing wordt gezien, eigenlijk al 'pro‑consument' is: gebruikers zijn vaak professionals of power‑users. Dat zie je terug in de categorieën waar nu betalingen vandaan komen:

• Tools om producten te bouwen (bijvoorbeeld om software of content te maken).

• Marketingtools die advertenties en filmpjes genereren.

• Werk‑ en vergadermanagement met AI‑functies.

Die drie types trekken betalende gebruikers, maar ze zijn anders dan de klassieke consumentendiensten van vroeger.

Waar liggen de kansen?

De grootste open plekken liggen juist bij diensten die dagelijks door veel mensen worden gebruikt:

• Sociale apps

• Dating

• Marktplaatsen

• Winkelen en retail

• Reizen

• Persoonlijke financiën

• Gezondheid

Volgens het rapport zijn deze categorieën in de top 100 vrijwel onbemand. Dat betekent dat er ruimte is voor ondernemers en organisaties om AI op een nuttige en betaalbare manier voor consumenten in te zetten.

Conclusie

Het consumentenlandschap voor kunstmatige intelligentie staat nog in de kinderschoenen. Er zijn succesvolle grote spelers en enkele sterke kleinere bedrijven, maar veel alledaagse markten zijn nog niet bediend. Het verdienmodel moet breder worden dan alleen abonnementen en betalingen via API's, en de kosten per gebruiker moeten omlaag. Als dat lukt, volgen er waarschijnlijk veel meer praktische en betaalbare AI‑toepassingen voor gewone gebruikers.