Vint Cerf, een van de grondleggers van de protocollen achter het internet, stopt niet met nadenken over de digitale toekomst. Na zijn vertrek bij Google is hij begonnen als adviseur bij Innovation Labs. Die organisatie wil regels en techniek ontwikkelen zodat slimme softwareagenten op het openbare internet zich kunnen identificeren.

Wat is een agent en waarom is identificatie nodig?

Met "agent" bedoelt men hier een stuk software dat zelfstandig taken uitvoert op internet. Deze agenten kunnen straks veel zelfstandig regelen, zoals het aanvragen van diensten, communiceren met andere systemen of aankopen doen namens een bedrijf.

Tot nu toe blijven de meeste agenten binnen afgesloten systemen van één bedrijf. Bedrijven verwachten echter een toekomst waarin agenten onafhankelijker over het internet bewegen en direct met andere agenten praten. Dat stelt nieuwe vragen:

• Wie is verantwoordelijk voor het gedrag van een agent?

• Wie heeft een agent gemachtigd om namens een organisatie te handelen?

• Hoe weet je dat je met een betrouwbare agent praat?

Zonder gemeenschappelijke regels of standaarden wordt het lastig om deze vragen te beantwoorden. Dat kan leiden tot misbruik of onduidelijkheid over aansprakelijkheid.

Wat doet Innovation Labs en waarom is dat belangrijk?

Innovation Labs is onderdeel van Identity Digital, een bedrijf dat zich bezighoudt met domeinnamen en het systeem daarachter. Het idee is dat domeinnamen en de bestaande internetinfrastructuur gebruikt kunnen worden om agenten te koppelen aan echte organisaties.

Een belangrijk punt van Innovation Labs is dat zij geen andere commerciële plannen hebben met die registraties. Dat moet voorkomen dat één grote partij de standaard in zijn voordeel gebruikt en de controle krijgt over gegevens van agenten.

Volgens interim‑CEO Allie Kline testen ze de voorgestelde standaard met enkele grote dienstverleners en identiteitsbedrijven, maar die namen zijn niet openbaar gemaakt.

Hoe werkt het voorstel genaamd DNSid?

Innovation Labs stelt een systeem voor dat DNSid heet. Kort gezegd koppelt DNSid een agent aan een bestaande domeinnaam. Een paar kernpunten:

• Een domeinnaam dient als herkenbaar adres dat al bestaat op het internet.

• Er worden cryptografische bewijzen gebruikt om vast te leggen wanneer en door wie een agent is geregistreerd. Cryptografische bewijzen zijn veilige wiskundige handtekeningen die laten zien dat iets echt is en niet is veranderd.

• De registratie wordt bijgehouden in een openbaar register, waardoor controle en audit mogelijk worden.

Het doel is niet om alle technische details voorgoed vast te leggen, maar om een manier te bieden waarop verschillende agenten elkaar kunnen herkennen en verifiëren. Dat maakt het makkelijker om te zien of een agent betrouwbaar is en wie er verantwoordelijk is.

Waarom is dit ingewikkeld?

Vint Cerf wijst erop dat agenten anders en actiever zijn dan gewone domeinen. Een domein stelt op zich geen acties, een agent wel. Daardoor is niet altijd duidelijk welke verplichting een organisatie aangaat als zij een agent registreert.

Er gaan verschillende technische voorstellen rond, en het succes hangt volgens Cerf af van bruikbaarheid. Als bedrijven verschillende, niet-compatibele systemen gebruiken, werken agenten onderling niet samen. Net zoals bij de invoering van eerdere internetprotocollen, zal druk van gebruikers en organisaties nodig zijn om één standaard breed te laten landen.

Conclusie

De inzet van Vint Cerf bij Innovation Labs geeft het onderwerp meer gewicht. Het plan om agenten te koppelen aan domeinnamen en met cryptografische bewijzen te registreren, probeert verantwoordelijkheid en vertrouwen online beter te regelen. Hoe snel en in welke vorm dat gebeurt, hangt af van technische keuzes en of veel partijen de voorgestelde standaard gaan gebruiken.

Wat zeker is: als agenten vaker taken overnemen, groeit de behoefte aan eenvoudige en betrouwbare manieren om die agenten te herkennen en te controleren.